Hai Đại sứ Hàn Quốc và Việt Nam nói về ý nghĩa chuyến thăm của Tổng thống Lee
Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae-myung bắt đầu chương trình nghị sự chính vào ngày 22/4, trong khuôn khổ chuyến thăm cấp Nhà nước tới Việt Nam kéo dài 4 ngày 3 đêm từ 21 đến 24/4.Năm ngoái, vị quốc khách đầu tiên tới Hàn Quốc sau khi Chính phủ Lee Jae-myung nhậm chức là Tổng Bí thư Tô Lâm. Và nay, sau khi Tổng Bí thư Tô Lâm kiêm nhiệm chức Chủ tịch nước đầu tháng 4 và ban lãnh đạo mới chính thức đi vào hoạt động, Tổng thống Lee trở thành vị quốc khách đầu tiên mà Việt Nam đón tiếp. Cả hai nước đều trao bước đi ngoại giao đầu tiên của ban lãnh đạo mới cho nhau.Asia Today đã thực hiện phỏng vấn bằng văn bản với Đại sứ Hàn Quốc tại Việt Nam Choi Young-sam và Đại sứ Việt Nam tại Hàn Quốc Vũ Hồ để tìm hiểu ý nghĩa của chuyến thăm và triển vọng quan hệ Hàn – Việt trong thời gian tới. Tuy cùng một câu hỏi được đặt ra nhưng những câu trả lời mang góc nhìn riêng của mỗi Đại sứ đã được gửi về. Ngôn từ sử dụng khác nhau, một số điểm trọng tâm cũng khác nhau. Tuy nhiên, khi đặt hai câu trả lời cạnh nhau, có hai từ khóa liên tục được lặp đi lặp lại, đó chính là "tin cậy" và "đồng hành". Hai Đại sứ đều đồng tình rằng nếu hơn 30 năm qua là thời gian tích lũy hai yếu tố trên, thì 10 năm tới sẽ là thời gian chứng minh chúng.— Cả Tổng thống Lee và Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đều là quốc khách đầu tiên của nhau. Ý nghĩa của chuyến thăm diễn ra ngay sau khi ban lãnh đạo mới của Việt Nam nhậm chức là gì?Đại sứ Choi: "Việc hai nước cùng nhau thực hiện bước đi ngoại giao đầu tiên của ban lãnh đạo mới cho thấy sự tin cậy và gắn kết Hàn – Việt được tích lũy trong hơn 30 năm thiết lập quan hệ ngoại giao đã đạt đến tầm cao nhất".Đại sứ Vũ Hồ: "Tổng thống Lee là vị quốc khách đầu tiên tới thăm sau khi Việt Nam kiện toàn ban lãnh đạo. Điều này vừa phản ánh mức độ tin cậy chính trị cao và sự tôn trọng lẫn nhau, vừa là thông điệp mạnh mẽ về việc nâng tầm quan hệ vốn đã bền chặt lên một bước mới".Đại sứ Choi dẫn các con số cụ thể để củng cố đánh giá này. Hàn Quốc và Việt Nam là đối tác thương mại lớn thứ ba của nhau. Năm 2025, kim ngạch thương mại song phương đạt khoảng 95 tỷ USD (khoảng 139 nghìn tỷ KRW), mức cao kỷ lục, và đang hướng tới mục tiêu 150 tỷ USD (khoảng 220 nghìn tỷ KRW) vào năm 2030. Đại sứ Choi đánh giá rằng "Việt Nam giờ không còn là một quốc gia trong ASEAN, mà là đối tác hợp tác cốt lõi toàn cầu, bao trùm cả kinh tế và an ninh".Đại sứ Vũ Hồ cũng lưu ý rằng hai nước đang cùng đứng trước ngưỡng cửa của sự chuyển đổi về chất. Việt Nam đã bước vào giai đoạn phát triển mới, lấy chất lượng làm nền tảng, lấy khoa học – công nghệ làm động lực, và lấy hội nhập sâu rộng với cộng đồng quốc tế làm định hướng chủ đạo. Việc ban lãnh đạo mới của hai nước cùng nhậm chức trong một giai đoạn là sự trùng hợp, nhưng việc hai nước cùng đứng trước thời kỳ chuyển đổi thì không phải là trùng hợp.— Quan hệ kinh tế Hàn – Việt vốn tập trung vào đầu tư chế tạo đang mở rộng sang bán dẫn, trí tuệ nhân tạo (AI), khoa học công nghệ. Đại sứ nhìn nhận hợp tác kinh tế giữa hai nước đang phát triển theo hướng nào?Đại sứ Choi: "Hợp tác kinh tế Hàn – Việt đang phát triển theo ba hướng: nâng tầm các lĩnh vực chiến lược, kết nối hệ sinh thái doanh nghiệp, và thúc đẩy hợp tác hướng tới tương lai. Việt Nam đặt mục tiêu trở thành nước có thu nhập trung bình cao vào năm 2030 và nước phát triển có thu nhập cao vào năm 2045, và đang đẩy mạnh các nhiệm vụ trọng tâm như tự chủ năng lượng với điện hạt nhân, LNG, năng lượng tái tạo; hạ tầng quy mô lớn như đường sắt cao tốc Bắc – Nam, đô thị thông minh; và chuyển đổi số. Đó chính là những lĩnh vực mà Hàn Quốc sở hữu trình độ công nghệ và kinh nghiệm hàng đầu".Đại sứ Vũ Hồ: "Đây là điểm gặp nhau giữa chiến lược nâng cấp chuỗi giá trị của doanh nghiệp Hàn Quốc và định hướng chuyển đổi mô hình tăng trưởng dựa trên khoa học – công nghệ và đổi mới sáng tạo của Việt Nam. Điều Việt Nam kỳ vọng không chỉ là dòng vốn đầu tư. Quan trọng hơn là chuyển giao công nghệ thực chất, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, xây dựng năng lực nội sinh của nền kinh tế. Hợp tác đào tạo kỹ sư, liên kết giữa doanh nghiệp – đại học – viện nghiên cứu, và xây dựng trung tâm R&D tại Việt Nam là những nhiệm vụ cụ thể. Khi đó, hợp tác Hàn – Việt sẽ chuyển từ giai đoạn 'sản xuất tại Việt Nam' sang giai đoạn 'cùng sáng tạo tại Việt Nam'".Từ "sản xuất" đến "cùng sáng tạo". Câu nói của Đại sứ Vũ Hồ tóm gọn trong một dòng quỹ đạo quan hệ kinh tế Hàn – Việt hơn 30 năm qua. Từ nhà máy đến phòng nghiên cứu, từ nhân công đến trí tuệ. Diễn đàn Doanh nghiệp Hàn – Việt mà Tổng thống Lee tham dự ngày 23/4 chính là sân khấu của sự dịch chuyển quỹ đạo này. Khoảng 500 doanh nhân hai nước sẽ tham dự, với các nội dung chính là thương mại – đầu tư, AI – khoa học công nghệ, và chuyển đổi năng lượng.— Trong bối cảnh cạnh tranh Mỹ – Trung gay gắt, giá trị chiến lược của Việt Nam trong đa dạng hóa chuỗi cung ứng và an ninh kinh tế đang nổi lên. Hợp tác Hàn – Việt có thể đóng vai trò gì đối với an ninh kinh tế của cả hai bên?Hàn Quốc đang cần đa dạng hóa chuỗi cung ứng, và Việt Nam đang nổi lên như một điểm đến thay thế trong chiến lược "Trung Quốc cộng một". Lợi ích của hai nước là ở chính điểm này.Đại sứ Choi: "Hợp tác Hàn – Việt có thể đóng vai trò mạng lưới an toàn chiến lược, nâng cao khả năng phục hồi kinh tế cho cả hai nước trong tình hình quốc tế bất định. Các nguồn lực mà Hàn Quốc cần đảm bảo ổn định (như nguyên liệu bán dẫn và pin, năng lượng, lương thực) và tiềm năng mà Việt Nam sở hữu có nhiều điểm tương đồng. Đặc biệt trong lĩnh vực khoáng sản cốt lõi như đất hiếm, Việt Nam có trữ lượng thuộc hàng đầu thế giới".Đại sứ Vũ Hồ: "Việt Nam có lợi thế về vị trí địa kinh tế, môi trường ổn định, lực lượng lao động; còn Hàn Quốc có thế mạnh về công nghệ và hệ sinh thái công nghiệp. Khi hai nước kết nối, có thể cùng nâng cao giá trị gia tăng trong chuỗi sản xuất và giảm thiểu rủi ro từ biến động bên ngoài. Tuy nhiên, cần làm rõ rằng mối quan hệ này không nhằm thay thế hay đối đầu với bất kỳ bên thứ ba nào. Nó hướng tới một cấu trúc mở, minh bạch và dựa trên luật lệ".Câu cuối của Đại sứ Vũ Hồ đáng được lưu ý. Đây là chỗ mà quy tắc "ngoại giao cây tre" mà Việt Nam kiên trì theo đuổi lâu nay thể hiện rõ. Với Việt Nam, một nước đang duy trì quan hệ cả Mỹ, Trung Quốc và Nga, thì việc Hợp tác với Hàn Quốc không phải là lựa chọn loại trừ bên nào, mà chính là lựa chọn củng cố cấu trúc tổng thể. — Cộng đồng người Hàn Quốc tại Việt Nam đã tăng lên 200 nghìn người, cộng đồng người Việt Nam tại Hàn Quốc cũng đã mở rộng đến khoảng 350 nghìn người. Giao lưu giữa nhân dân hai nước đang phát triển theo hướng nào, vượt ra ngoài Hallyu hay du lịch?Đại sứ Choi: "Hiện nay, giao lưu đang đi sâu hơn Hallyu và du lịch, hướng tới hội nhập trong đời sống, giao lưu nhân tài, và kết nối các thế hệ tương lai. 200 nghìn đồng bào Hàn Quốc tại Việt Nam, 340 nghìn đồng bào Việt Nam tại Hàn Quốc, 5 triệu lượt thăm lẫn nhau mỗi năm, và hơn 100 nghìn gia đình Hàn – Việt , những con số này đủ cho thấy chiều sâu một cách cô đọng. Giao lưu nhân dân mới chính là gốc rễ vững chắc nhất của quan hệ hai nước. Sự tin cậy giữa người với người được tích lũy, điều mà các hiệp định hay con số không thể bao quát hết, chính là sức mạnh thực sự của quan hệ Hàn – Việt".Đại sứ Vũ Hồ: "Cộng đồng người Việt Nam tại Hàn Quốc có khoảng 350 nghìn người, là một trong những cộng đồng năng động và đa dạng nhất. Giờ là lúc phải chuyển từ mở rộng số lượng sang nâng cao chất lượng. Số lưu học sinh Việt Nam học tập tại các cơ sở giáo dục Hàn Quốc đã vượt 100 nghìn người. Cộng đồng này không phải đối tượng cần hỗ trợ, mà là chủ thể cùng thiết kế quan hệ hai nước, đồng thời là 'tài sản chiến lược mềm' thực chất".— Quan hệ ngoại giao Hàn – Việt đã đi qua hơn 30 năm và đang ở thời điểm hướng tới 10 năm tiếp theo. Đâu là bản chất mối quan hệ mà hai nước cần xây dựng mới? Nếu phải diễn đạt bằng một câu hoặc một từ?Đại sứ Choi: "Nếu phải thể hiện điều đó qua một từ cụ thể thì tôi nghĩ đó là 'đồng hành (同行)'. Cùng nhìn về một hướng, tôn trọng tốc độ của nhau, và cùng bước đi. Nếu hơn 30 năm qua là lịch sử của sự 'tăng trưởng', thì 10 năm tới phải là thời đại cùng thiết kế và cùng kiến tạo sự tăng trưởng đó".Đại sứ Vũ Hồ: "Cốt lõi là sự chuyển đổi từ hợp tác mở rộng chiều rộng sang hợp tác đi sâu, và hợp tác cùng tạo ra giá trị. Nếu tóm gọn trong một câu, đó là 'Đối tác tin cậy – Hợp tác sâu rộng – Cùng kiến tạo giá trị bền vững'".Đại sứ Choi chọn hai chữ "đồng hành", còn Đại sứ Vũ Hồ chọn ba cụm từ. Hình thức khác nhau, nhưng đều cùng thể hiện một ý nghĩa. Diễn giải của Đại sứ Choi là "cùng hướng", "tốc độ của nhau", "cùng bước đi", điều này cũng trùng khớp với ba trục "tin cậy", "sâu rộng", "cùng sáng tạo" của Đại sứ Vũ Hồ.Tổng thống Lee sẽ kết thúc chương trình tại Việt Nam bằng hoạt động hữu nghị với Tổng Bí thư Tô Lâm tại Hoàng thành Thăng Long, Hà Nội vào sáng ngày 24/4. Hoàng thành Thăng Long là hoàng thành có lịch sử từ thế kỷ 11 và được UNESCO công nhận là Di sản Văn hóa Thế giới, đây là địa điểm mà Việt Nam thường lựa chọn khi giới thiệu lịch sử và truyền thống lâu đời của mình với bên ngoài. Hình ảnh hai nhà lãnh đạo bước đi trong hoàng thành nghìn năm tuổi sẽ là hình ảnh cụ thể hóa của "đồng hành" và "cùng đi" mà hai Đại sứ đã đề cập trước đó. Hơn 30 năm trước khi thiết lập quan hệ ngoại giao, hai nước còn là những quốc gia xa lạ với nhau. Giờ đây, 350 nghìn cộng đồng người Việt tại Hàn Quốc, 200 nghìn cộng đồng người Hàn tại Việt Nam, và 100 nghìn trẻ em có cả hai nước là quê hương của cha mẹ đang lớn lên. 10 năm, quãng thời gian “tin cậy” và “đồng hành” như hai Đại sứ nhấn mạnh về sự cần thiết hơn bao giờ hết, đang dần mở ra phía trước. Theo Jung Rina, phóng viên thường trú tại Hà Nội
