0
Ngày 23, các thành viên của Mạng lưới Bảo đảm Quyền được Đình chỉ Thai kỳ An toàn cho Mọi người đã tổ chức họp báo trước Tòa án Trung ương Seoul ở quận Seocho (Seoul) để đưa ra lập trường về phán quyết trong vụ áp dụng tội danh giết người đối với một phụ nữ thực hiện đình chỉ thai kỳ ở giai đoạn muộn của thai kỳ. / Yonhap

Bệnh viện trưởng, bác sĩ phẫu thuật và sản phụ bị cáo buộc sát hại thai nhi sau khi mổ lấy thai ở tuần thứ 36 của thai kỳ đều được giảm án trong phiên tòa phúc thẩm. Tuy nhiên, vụ việc một lần nữa làm dấy lên tranh cãi về khoảng trống pháp lý kéo dài liên quan đến tội phá thai tại Hàn Quốc. Nhiều ý kiến cho rằng cần sớm luật hóa các quy định về điều kiện được phép đình chỉ thai kỳ cũng như địa vị pháp lý của thai nhi.

Ngày 23, Tòa án Cấp cao Seoul (Hội đồng xét xử hình sự số 5, do Thẩm phán Kim Yong-seok chủ tọa) tuyên phạt giám đốc bệnh viện 4 năm tù vì tội giết người và các tội danh liên quan. Ngoài án tù, người này còn bị phạt tiền 1,5 triệu won, truy thu 9 triệu won và cấm làm việc tại các cơ sở liên quan đến trẻ em trong 5 năm.

Bác sĩ trực tiếp thực hiện ca phẫu thuật bị tuyên 2 năm 6 tháng tù và cũng bị cấm làm việc tại các cơ sở liên quan đến trẻ em trong 5 năm.

Đối với sản phụ, tòa phúc thẩm tuyên vô tội sau khi chấp nhận lời khai rằng vào thời điểm xảy ra vụ việc, người này tin rằng thai nhi đã chết lưu trong bụng mẹ trước khi được đưa ra ngoài. Trước đó, tại phiên sơ thẩm, giám đốc bệnh viện bị tuyên 6 năm tù, bác sĩ phẫu thuật 4 năm tù, còn sản phụ bị tuyên 3 năm tù nhưng cho hưởng án treo trong 5 năm.

Vụ án bắt đầu từ năm 2024 khi một sản phụ đăng tải lên YouTube đoạn video có tiêu đề: “Tổng chi phí phẫu thuật 9 triệu won, 120 giờ như địa ngục”. Sau khi Bộ Y tế và Phúc lợi Hàn Quốc yêu cầu điều tra, Đội Điều tra Hình sự Cơ động thuộc Cảnh sát Seoul đã vào cuộc.

Kết quả điều tra cho thấy sau khi thai nhi được lấy ra bằng phương pháp mổ lấy thai, các bị cáo đã phủ thai nhi bằng một tấm vải vuông đã chuẩn bị sẵn rồi đặt vào tủ đông, dẫn đến cái chết của thai nhi.

Viện Kiểm sát cho rằng do bệnh viện gặp khó khăn về tài chính, giám đốc bệnh viện đã thông qua môi giới để tiếp nhận 527 bệnh nhân có nhu cầu phá thai trong khoảng hai năm và thu về khoảng 1,46 tỷ won tiền phẫu thuật.

Theo Bộ luật Hình sự Hàn Quốc, đối tượng của tội giết người phải là "con người". Theo án lệ của Tòa án Tối cao, thai nhi được xem là con người kể từ khi quá trình chuyển dạ bắt đầu và thai nhi bắt đầu rời khỏi cơ thể người mẹ. Trong vụ án này, do thai nhi đã được tách hoàn toàn khỏi cơ thể sản phụ thông qua mổ lấy thai nên hành vi bị truy tố theo tội giết người.

Vụ việc cũng khiến tranh luận về phá thai trở nên nóng trở lại. Tuy nhiên, tội phá thai tại Hàn Quốc hiện vẫn rơi vào tình trạng khoảng trống pháp lý suốt 6 năm sau khi Tòa án Hiến pháp tuyên bố quy định cũ không phù hợp với Hiến pháp.

Năm 2019, Tòa án Hiến pháp Hàn Quốc ra phán quyết cho rằng quy định xử phạt phụ nữ tự phá thai và bác sĩ thực hiện phá thai là không phù hợp với Hiến pháp, đồng thời yêu cầu Quốc hội ban hành luật mới trước cuối năm 2020. Tòa nhận định các quy định cũ đã hạn chế quá mức quyền tự quyết của phụ nữ mang thai, nhưng cũng nhấn mạnh rằng việc bảo vệ sự sống của thai nhi là một giá trị quan trọng được Hiến pháp bảo đảm.

Tuy nhiên, cho đến nay Quốc hội vẫn chưa thông qua luật mới quy định rõ giới hạn tuổi thai được phép đình chỉ, các trường hợp ngoại lệ, quy trình y tế cũng như cơ chế hỗ trợ của Nhà nước.

Vì vậy, mỗi khi xảy ra các vụ việc liên quan đến thai nhi ở giai đoạn cuối thai kỳ, các tòa án lại phải tự diễn giải Bộ luật Hình sự để đưa ra phán quyết. Nhiều ý kiến cho rằng đây là trách nhiệm lẽ ra thuộc về cơ quan lập pháp nhưng lại đang bị chuyển sang hệ thống tư pháp.

Đến nay, xã hội Hàn Quốc vẫn chưa tìm được tiếng nói chung về vấn đề phá thai. Trước đây, Quốc hội từng thúc đẩy dự luật cho phép phụ nữ được tự quyết định đình chỉ thai kỳ trong vòng 14 tuần đầu, đồng thời cho phép phá thai đến tuần thứ 24 nếu có những lý do xã hội hoặc kinh tế nhất định.

Tuy nhiên, dự luật này không nhận được sự đồng thuận từ cả hai phía. Các tổ chức bảo vệ quyền phụ nữ cho rằng việc giới hạn theo tuổi thai đã xâm phạm quyền tự quyết của phụ nữ và yêu cầu phi hình sự hóa gần như hoàn toàn việc phá thai. Trong khi đó, các tổ chức tôn giáo và phong trào bảo vệ sự sống lại yêu cầu thu hẹp đáng kể phạm vi được phép phá thai, đồng thời áp dụng các điều kiện nghiêm ngặt hơn nhằm bảo vệ quyền sống của thai nhi.

Các chuyên gia cho rằng phá thai không chỉ là vấn đề của chính sách hình sự mà còn liên quan trực tiếp đến hệ thống dịch vụ y tế. Khi các quy định pháp luật về điều kiện và thủ tục đình chỉ thai kỳ không còn hiệu lực, hệ thống y tế cũng rơi vào tình trạng hỗn loạn. Nhiều nội dung như phạm vi chi trả của bảo hiểm y tế, hệ thống tư vấn và hỗ trợ, cơ chế bảo vệ nhân viên y tế hay quản lý thuốc đều thiếu cơ sở pháp lý rõ ràng.

Theo Jo Hae-su, Son Seung-hyun