 | | 0 |
| Lực lượng Houthi, nhóm phiến quân thân Iran tại Yemen. /Reuters·Yonhap |
Căng thẳng tại mặt trận phía Nam Yemen đang leo thang khi lực lượng Houthi gia tăng các cuộc tấn công nhằm vào Aden, thủ đô lâm thời của chính phủ Yemen. Trước tình hình này, quân đội chính phủ Yemen đang khẩn trương củng cố khả năng phòng thủ Aden, đồng thời điều chuyển lực lượng từng được bố trí quanh eo biển Bab al-Mandab, cửa ngõ phía Nam Biển Đỏ. Chiến dịch giành lại quyền kiểm soát khu vực eo biển, được phát động từ tháng trước, cũng được cho là đang dần mất đà.
Theo hãng tin AFP ngày 15 (giờ địa phương), Houthi đã sử dụng tên lửa tấn công một trạm kiểm soát của quân đội chính phủ tại tỉnh Lahij, giáp Aden. Các nguồn tin từ quân đội và chính phủ cho biết vụ tấn công khiến 8 người thiệt mạng và 12 người bị thương.
Cuối tháng trước, Houthi đã phóng tên lửa tấn công dinh tổng thống tại Aden và căn cứ không quân bên trong sân bay thành phố. Đầu tháng này, lực lượng này tiếp tục kiểm soát Al-Maqatira, một địa điểm có vị trí chiến lược nằm trên tuyến đường nối Taiz, thành phố lớn thứ ba Yemen, với Aden. Kể từ khi Houthi chiếm thủ đô Sanaa vào năm 2014, Aden đã đóng vai trò là thủ đô lâm thời của chính phủ Yemen được cộng đồng quốc tế công nhận.
Trước sức ép ngày càng gia tăng tại mặt trận phía Nam, Southern Forces, một trong những tổ chức quân sự chủ chốt hỗ trợ quân đội chính phủ Yemen, ngày 15 thông báo sẽ điều chuyển lực lượng tại sân bay Dhubab, phía Tây tỉnh Taiz, và các khu vực xung quanh eo biển Bab al-Mandab. Lực lượng này giải thích đây là biện pháp nhằm ưu tiên bảo đảm an ninh cho Aden và các tỉnh lân cận, đồng thời củng cố phòng tuyến.
Tuy nhiên, một số nhận định cho rằng trên thực tế, đây là động thái rút quân khỏi khu vực quanh eo biển để tăng cường lực lượng phòng thủ Aden. Theo Reuters, quân đội chính phủ đã điều chuyển binh sĩ từ khu vực gần eo biển Bab al-Mandab đến Al-Suqya, địa điểm cách phía Tây Aden khoảng 150 km. Các nguồn tin quân sự cho biết giao tranh nhằm đẩy lùi Houthi khỏi khu vực ven biển vẫn đang tiếp diễn.
Đợt điều chuyển lực lượng lần này cho thấy những kết quả đạt được trong chiến dịch mang tên "Bình minh Yemen", được quân đội chính phủ phát động ngày 4/10, còn hạn chế. Khi đó, quân đội chính phủ Yemen cùng liên quân do Saudi Arabia dẫn đầu đã mở chiến dịch tấn công nhằm giành lại các vùng lãnh thổ do Houthi kiểm soát và khôi phục quyền kiểm soát khu vực eo biển Bab al-Mandab.
Trong giai đoạn đầu chiến dịch, quân đội chính phủ tuyên bố đã giành lại một số cứ điểm quan trọng, trong đó có khu vực Dhubab nhìn xuống eo biển. Tuy nhiên, lực lượng này vẫn chưa thể hoàn toàn đẩy lùi Houthi khỏi khu vực.
Reuters đưa tin, việc Houthi tiến quân tại khu vực Taiz đã gây trở ngại cho chiến dịch giành lại quyền kiểm soát eo biển Bab al-Mandab của quân đội chính phủ. Giao tranh tại phía Tây Taiz đang ngày càng ác liệt. Theo Tổ chức Di cư Quốc tế (IOM), số người phải rời bỏ nhà cửa do các cuộc giao tranh gần đây tại Yemen đã vượt 340.000 người kể từ tháng 8.
 | | 0 |
| Hình ảnh do lực lượng Houthi công bố. /AP·Yonhap |
◇ Houthi tiếp tục tấn công lãnh thổ Saudi Arabia… đơn phương thả 600 tù binh
Các cuộc tấn công của Houthi không chỉ giới hạn tại miền Nam Yemen mà còn lan sang lãnh thổ Saudi Arabia.
Ngày 15, Houthi tuyên bố đã sử dụng 2 tên lửa đạn đạo tấn công sân bay quốc tế King Khalid và trung tâm tài chính tại thủ đô Riyadh của Saudi Arabia.
Trong khi đó, ông Turki Al-Maliki, người phát ngôn của liên quân do Saudi Arabia dẫn đầu, cho biết hệ thống phòng không đã đánh chặn 2 tên lửa đạn đạo hướng về Riyadh. Ngoài ra, lực lượng này cũng bắn hạ 3 máy bay không người lái (UAV) tại khu vực phía Đông và một chiếc gần thành phố Medina.
Theo chính quyền Saudi Arabia, kể từ ngày 23/9, các cuộc tấn công bằng tên lửa và UAV của Houthi đã khiến 26 người thiệt mạng tại nước này. Houthi cũng đưa các cơ sở hạ tầng trọng yếu như đường ống dẫn dầu và các cơ sở dầu khí vào danh sách mục tiêu tấn công. Reuters đưa tin, một tòa nhà hành chính của tập đoàn dầu mỏ quốc gia Saudi Arabia Aramco tại khu tài chính Riyadh gần đây đã bị hư hại trong một cuộc tấn công của Houthi.
Ông Mohammed Al-Basha thuộc công ty tư vấn Basha Report của Mỹ nhận định với AFP: "Houthi đang nắm quyền quyết định nhịp độ và chiều hướng của cuộc chiến".
Ông cho rằng quân đội chính phủ đang bị đẩy vào thế phòng thủ, không thể mở thêm mặt trận mới hoặc phân tán lực lượng của Houthi. Ông cũng chỉ ra một số nguyên nhân như thiếu quyết tâm chính trị, hệ thống chỉ huy phân tán, cạnh tranh giữa các phe phái và vấn đề "binh sĩ ma" - những người có tên trong danh sách quân đội nhưng không thực sự phục vụ.
Trong bối cảnh giao tranh ngày càng ác liệt, Houthi ngày 15 tuyên bố đơn phương phóng thích 600 tù nhân liên quan đến xung đột, trong đó có những người được cho là thuộc lực lượng quân đội chính phủ Yemen.
Ủy ban Chữ thập đỏ quốc tế (ICRC) xác nhận chính quyền tại Sanaa đã phóng thích 600 người bị giam giữ liên quan đến xung đột. ICRC cho biết trước khi được trả tự do, các tù nhân đã được phỏng vấn riêng để kiểm tra tình trạng sức khỏe, đồng thời tổ chức này cũng hỗ trợ họ trở về nhà.
Tuy nhiên, động thái này được thực hiện độc lập, không liên quan đến thỏa thuận trao đổi tù binh theo Hiệp định Stockholm năm 2018.
Phía Houthi tuyên bố đây là đợt phóng thích đơn phương có quy mô lớn nhất trong lịch sử cuộc xung đột, đồng thời nhấn mạnh rằng vấn đề tù binh cần được xử lý trên cơ sở nhân đạo ngay cả khi giao tranh tiếp tục leo thang.
Theo Cheon Hyun-bin