Hình ảnh công đoàn lao động Samsung Electronics tổ chức cuộc họp tại nhà máy Pyeongtaek vào ngày 23. /Yonhap

Ngành công nghiệp Hàn Quốc đang rơi vào tình trạng lo ngại do các xung đột lao động lan rộng trên nhiều lĩnh vực. Đây là cuộc “giằng co” khi công đoàn lao động tìm cách mở rộng phần lợi ích của mình với lập luận rằng “làm ra nhiều hơn thì phải được chia nhiều hơn”. Vấn đề nằm ở chỗ các ngành bị đình công để gây áp lực lại đều là những lĩnh vực then chốt duy trì nền kinh tế như bán dẫn, ô tô, thép và logistics, khiến rủi ro không chỉ dừng ở cấp doanh nghiệp mà lan rộng thành “rủi ro toàn nền kinh tế”. Nếu xảy ra đình công, thiệt hại sản xuất có thể lên tới hàng chục nghìn tỷ won, cùng với nguy cơ phá vỡ ít nhất 10.000 chuỗi cung ứng trong và ngoài nước và làm suy giảm nghiêm trọng độ tin cậy đối với thị trường quốc tế.

Ngày 27, Bộ trưởng Công nghiệp Kim Jung-kwan trong buổi họp báo tại Cơ quan Chính phủ Sejong đã đề cập đến tranh cãi về tiền thưởng hiệu suất, nguyên nhân dẫn đến cuộc đình công của công đoàn Samsung Electronics, và nhấn mạnh rằng “cần suy nghĩ liệu lợi nhuận hiện tại có thể chỉ được chia trong nội bộ công ty hay không”. Ông nhìn nhận rằng kết quả kinh doanh kỷ lục của doanh nghiệp được tạo ra nhờ hệ sinh thái rộng lớn bao gồm nhiều cơ sở hạ tầng, doanh nghiệp hợp tác, hơn 4 triệu cổ đông nhỏ lẻ và Quỹ hưu trí quốc gia (nắm khoảng 7,8% cổ phần). Đặc biệt, ông dẫn các trường hợp của Intel hay các công ty bán dẫn Nhật Bản để nhấn mạnh thời điểm cần bảo vệ năng lực cạnh tranh ngành bán dẫn, đồng thời kêu gọi đạt được giải pháp mang tính trưởng thành thay vì đình công.

Theo giới công nghiệp, Samsung Electronics có hơn 1.700 đối tác trong và ngoài nước, còn Hyundai Motor có hơn 8.500 đối tác. Trong bối cảnh các tập đoàn công nghệ lớn toàn cầu đặt tính ổn định nguồn cung lên hàng đầu, việc đình công gây gián đoạn sản xuất bán dẫn có thể khiến niềm tin đã mất rất khó khôi phục, trở thành gánh nặng lớn cho doanh nghiệp.

Ngành ô tô cũng không khả quan hơn. Hyundai Motor thường xuyên đối mặt với nguy cơ đình công trong quá trình đàm phán thỏa ước lao động tập thể. Các tiền lệ cho thấy mức độ thiệt hại là rất lớn: hơn 10 năm trước, một cuộc đình công kéo dài đã gây thiệt hại khoảng 2,5 nghìn tỷ won, và năm ngoái đình công từng phần trong 3 ngày cũng khiến sản xuất thiệt hại khoảng 400 tỷ won.

Ở các ngành phía sau như thép và logistics, tác động còn lớn hơn. POSCO từng dự đoán thiệt hại hàng trăm tỷ won mỗi ngày trong một cuộc khủng hoảng đình công năm 2023. Vì thép là nguyên liệu cơ bản của sản xuất, nên có thể gây hiệu ứng dây chuyền lên toàn bộ ngành công nghiệp chế tạo.

Nếu thêm cả các cuộc đình công trong lĩnh vực vận tải như Liên đoàn tài xế xe tải, tình trạng gián đoạn có thể xảy ra từ khâu cung ứng nguyên liệu đến vận chuyển sản phẩm. Trong các lần đình công trước đây, hoạt động xuất khẩu bị trì hoãn và sản xuất bị gián đoạn, gây ảnh hưởng toàn diện đến nền công nghiệp.

Đặc biệt, các ngành bán dẫn, ô tô, thép và logistics có mối liên kết chặt chẽ, nên chỉ cần một mắt xích gặp vấn đề cũng có thể nhanh chóng lan sang các mắt xích khác. Gián đoạn sản xuất bán dẫn có thể làm giảm nguồn cung thiết bị điện tử, trong khi chậm trễ sản xuất thép có thể làm tăng chi phí sản xuất ô tô. Vì vậy, nhiều ý kiến cho rằng đây không còn là xung đột lao động của từng doanh nghiệp mà đã trở thành “rủi ro mang tính hệ thống”.

Phóng viên Lee Ji-sun