1

Đội điều tra đặc biệt tổng hợp lần 2 do Công tố viên đặc biệt Kwon Chang-young đứng đầu đã kết thúc 6 tháng điều tra và đưa 58 người ra xét xử. Tuy nhiên, 46 vụ việc chưa được xử lý cùng 150 người liên quan đã được chuyển lại cho Cục Điều tra Quốc gia thuộc Cơ quan Cảnh sát Quốc gia. Mặc dù đã huy động lực lượng lớn nhất từ trước đến nay và thời gian điều tra dài nhất, những vụ việc lớn như "nghi vấn thay đổi tuyến đường cao tốc Seoul-Yangpyeong" vẫn chưa có kết luận, làm gia tăng tranh luận về việc liệu một cơ quan điều tra đặc biệt có thời hạn hoạt động có phù hợp để phụ trách cả những vụ việc cần điều tra dài hạn hay không.

Theo giới luật pháp ngày 24, đội điều tra đặc biệt tổng hợp đã đưa 58 người ra xét xử, trong đó có 7 người bị truy tố và bắt giam. Đội điều tra đặc biệt đã áp dụng chiến lược gọi là "heavy-tail", tập trung làm rõ những nghi vấn chính trong nửa đầu thời gian điều tra, sau đó tập trung truy tố trong giai đoạn cuối. Liên quan đến "nghi vấn đặc quyền trong việc di dời Phủ Tổng thống", đội điều tra đã áp dụng cáo buộc lạm dụng quyền hạn và cản trở việc thực thi quyền lợi đối với cựu Chánh Văn phòng Tổng thống Kim Dae-ki và cựu Thư ký Hành chính Yoon Jae-soon, đồng thời bắt giữ và truy tố hai người. Trong 2 tuần cuối của cuộc điều tra, đội đã đồng loạt truy tố hơn 40 người.

Tuy nhiên, bất chấp thành tích truy tố này, vẫn còn không ít vụ việc chưa thể hoàn tất điều tra. Đội điều tra đặc biệt tổng hợp quyết định chuyển 46 vụ việc chưa được xử lý và 150 người liên quan cho Cục Điều tra Quốc gia. Đối với "nghi vấn thay đổi tuyến đường cao tốc Seoul-Yangpyeong" được tiếp nhận từ đội điều tra đặc biệt Kim Keon-hee do Công tố viên đặc biệt Min Joong-ki đứng đầu, mặc dù đã triệu tập và thẩm vấn cựu Bộ trưởng Bộ Đất đai, Cơ sở hạ tầng và Giao thông Won Hee-ryong, người bị chỉ ra là cấp trên liên quan, đội vẫn không thể đưa ra kết luận cuối cùng.

Về vấn đề này, Công tố viên đặc biệt Kwon Chang-young giải thích tại cuộc họp báo công bố kết quả điều tra: "Đây là vụ việc mà chúng tôi đã dành rất nhiều tâm huyết, nhưng xét diễn biến của hành vi phạm tội và hồ sơ, vụ việc vẫn chưa đến giai đoạn có thể hoàn tất", đồng thời cho biết: "Nếu vội vàng truy tố khi cuộc điều tra chưa hoàn tất mà kết quả là tuyên vô tội, đó sẽ trở thành một sai lầm không thể gột rửa. Vì vậy, để đảm bảo tính hoàn thiện của cuộc điều tra, chúng tôi buộc phải chuyển vụ việc".

Ngoài nghi vấn này, đội điều tra đặc biệt tổng hợp cũng chưa thể kết thúc điều tra những nghi vấn cốt lõi như "nghi vấn can thiệp vào vụ chuyển tiền của Ssangbangwool sang Triều Tiên" và "cuốn sổ tay Roh Sang-won". Mặc dù tiếp nhận những vụ việc mà 3 đội điều tra đặc biệt (Kim Keon-hee, thiết quân luật và lính thủy đánh bộ tử trận khi làm nhiệm vụ) chưa thể hoàn tất, đồng thời tiến hành cuộc điều tra có quy mô lớn nhất và kéo dài nhất từ trước đến nay, đội điều tra đặc biệt tổng hợp vẫn bị chỉ trích vì không đạt được thành quả tương xứng.

Luật sư Im Moo-young thuộc Công ty Luật K-One Chamber, từng làm việc trong ngành công tố, chỉ trích: "Đây là một cuộc điều tra mà kết luận đã được định sẵn, nhưng vì không thể đưa ra kết luận đó nên họ đã sử dụng phương thức chuyển vụ án", đồng thời cho rằng "việc chuyển vụ án trên thực tế không khác gì kết luận không có thỏa thuận".

Chính đội điều tra đặc biệt cũng nêu ra sự cần thiết phải xây dựng một hệ thống điều tra riêng để tiến hành điều tra dài hạn, qua đó càng làm nóng lên cuộc tranh luận về những giới hạn của chế độ điều tra đặc biệt. Công tố viên đặc biệt Kwon Chang-young cho biết ngày 24: "Tội nổi loạn là vấn đề hoàn toàn không thể giải quyết bằng một đội điều tra đặc biệt chỉ hoạt động trong 6 tháng", đồng thời nói: "Có lẽ sẽ hợp lý hơn nếu các cơ quan điều tra phối hợp thành lập một Trụ sở Điều tra Đặc biệt, sau đó tiến hành điều tra dài hạn một cách có hệ thống trong một cơ quan đặc biệt được tổ chức thường trực". Ông nói thêm: "Nếu cuộc điều tra tại Trụ sở Điều tra Đặc biệt đã được tiến hành ở một mức độ nhất định, cũng cần xem xét phương án thành lập một ủy ban điều tra sự thật để làm rõ sự thật liên quan đến những người thực hiện và tham gia".

Trong giới luật pháp, có ý kiến cho rằng đề xuất này của Công tố viên đặc biệt Kwon Chang-young, theo một cách nghịch lý, đã khiến người ta phải đặt lại câu hỏi liệu một cơ quan điều tra đặc biệt có thời hạn hoạt động và mang tính ngoại lệ có phù hợp để phụ trách những vụ việc cần điều tra dài hạn hay không. Vì đội điều tra đặc biệt được thành lập nhằm tiến hành điều tra tập trung trong một khoảng thời gian nhất định, độc lập với các cơ quan điều tra hiện có đối với một vụ việc cụ thể, nên nếu cần một cuộc điều tra quy mô rộng và kéo dài thì việc giao cho một cơ quan điều tra thường trực sẽ phù hợp hơn với mục đích của chế độ này.

Giáo sư Lee Chang-hyun thuộc Trường Luật Đại học Ngoại ngữ Hàn Quốc (HUFS) chỉ ra: "Việc nói rằng cần kéo dài thời gian điều tra tự nó đã có nghĩa rằng đây không phải là loại vụ việc phù hợp để thành lập đội điều tra đặc biệt", đồng thời cho rằng "việc đề xuất thành lập một cơ quan thường trực cũng không phù hợp với tính chất của đội điều tra đặc biệt". Ông nói thêm: "Khác với dự luật sửa đổi Luật Tố tụng Hình sự nhằm tách biệt điều tra và truy tố, chế độ điều tra đặc biệt cho phép ngoại lệ để một cơ quan có thể đồng thời thực hiện điều tra và truy tố, nhưng không nên biến ngoại lệ này thành nguyên tắc".

Luật sư Im cũng chỉ trích: "Vì đội điều tra đặc biệt là một cơ quan mang tính ngoại lệ nên phải tập trung điều tra một vụ việc cụ thể trong thời gian ngắn. Tôi đặt câu hỏi liệu có phải cuộc điều tra đã được tiến hành mà không hiểu đúng điều này hay không", đồng thời cho rằng "việc đề xuất thành lập Trụ sở Điều tra Đặc biệt cũng chẳng khác nào chính đội điều tra đặc biệt thừa nhận rằng mình là một cơ cấu được tổ chức quá mức cần thiết".

Theo Son Seung-hyun