0
Cục trưởng Cục Pháp luật Quốc tế thuộc Bộ Tư pháp Hàn Quốc Kang Jun-ha đang giải thích về việc Chính phủ Hàn Quốc thắng kiện trong vụ tranh chấp đầu tư quốc tế (ISDS) do một nhà đầu tư Trung Quốc khởi kiện, tại trụ sở Chính phủ ở quận Jongno, Seoul, ngày 13/9./Yonhap

Phán quyết xác định Chính phủ Hàn Quốc không phải chịu trách nhiệm bồi thường trong vụ tranh chấp đầu tư quốc tế (ISDS) trị giá hơn 260 tỷ won do một nhà đầu tư Trung Quốc khởi kiện đã được xác lập chung cuộc.

Ngày 13, Bộ Tư pháp Hàn Quốc cho biết Ủy ban Hủy phán quyết thuộc Trung tâm Quốc tế Giải quyết Tranh chấp Đầu tư (ICSID) vào lúc 5 giờ 25 sáng ngày 12 đã bác toàn bộ đơn yêu cầu hủy phán quyết trọng tài của ông Fengzhen Min. Ủy ban cũng yêu cầu ông Min thanh toán khoảng 1,51283 tỷ won chi phí tố tụng mà Chính phủ Hàn Quốc đã chi cho thủ tục hủy phán quyết, cùng với tiền lãi.

Ông Min thành lập Pi Korea tại Hàn Quốc vào năm 2007 để triển khai dự án mua và phát triển tòa nhà Huafu Building ở Bắc Kinh, Trung Quốc, sau đó huy động 380 tỷ won vốn mua lại thông qua khoản vay tài trợ dự án (PF) từ Woori Bank.

Sau khi ông Min không thể trả khoản vay, ngân hàng đã bán số cổ phần công ty được nhận làm tài sản thế chấp. Ông Min khởi kiện dân sự nhưng cuối cùng thua kiện tại Tòa án Tối cao vào tháng 7/2017. Trước đó, ông cũng bị truy tố vì bị cáo buộc hứa hẹn hoặc cung cấp tiền và lợi ích cho các nhân viên ngân hàng trong quá trình vay vốn, và bản án có tội được xác lập vào tháng 3 cùng năm.

Cho rằng việc ngân hàng bán cổ phần thế chấp cùng các thủ tục tố tụng dân sự và hình sự là vấn đề cần xem xét, ông Min đã khởi kiện ISDS vào năm 2020. Trước đó, vào tháng 5/2024, hội đồng trọng tài ban đầu chấp nhận lập luận của Chính phủ rằng việc ông Min thành lập công ty và mua cổ phần là một khoản đầu tư bất hợp pháp, không được bảo hộ theo hiệp định đầu tư. Do đó, toàn bộ yêu cầu của ông bị bác bỏ và ông được yêu cầu thanh toán cho Chính phủ Hàn Quốc khoảng 4,9 tỷ won chi phí tố tụng cùng tiền lãi.

Ông Min nộp đơn yêu cầu hủy phán quyết vào tháng 9 cùng năm, nhưng Ủy ban Hủy phán quyết một lần nữa đưa ra phán quyết có lợi cho Chính phủ Hàn Quốc. Thủ tục hủy phán quyết của ICSID không phải là một phiên phúc thẩm nhằm xét lại các nhận định về sự kiện hoặc phán đoán pháp lý. Phán quyết chỉ có thể bị hủy trong những trường hợp hạn chế như hội đồng trọng tài rõ ràng vượt quá thẩm quyền hoặc có vi phạm nghiêm trọng về thủ tục.

Bộ Tư pháp cho biết: “Quyết định lần này một lần nữa khẳng định nguyên tắc rằng các khoản đầu tư vi phạm pháp luật trong nước không được bảo hộ thông qua ISDS”. Bộ cũng cho biết: “Chúng tôi sẽ nỗ lực hết sức để thu hồi chi phí tố tụng, đồng thời trao đổi với phía nguyên đơn để công khai tối đa quyết định hủy phán quyết và các tài liệu liên quan”.

Trong khi đó, ngoài vụ việc này, Chính phủ Hàn Quốc cũng từng giành phần thắng trong các thủ tục hủy phán quyết liên quan đến các vụ tranh chấp đầu tư quốc tế với Lone Star và Elliott. Tháng 11 năm ngoái, phần phán quyết xác định Chính phủ phải bồi thường trong vụ Lone Star bị hủy, qua đó nghĩa vụ bồi thường khoảng 400 tỷ won được xóa bỏ. Tháng 2 năm nay, nghĩa vụ bồi thường khoảng 160 tỷ won trong vụ Elliott liên quan đến thương vụ sáp nhập Samsung C&T và Cheil Industries cũng được xóa bỏ.

Theo Son Seung-hyun