Theo “Báo cáo Triển vọng Tài khóa Dài hạn lần thứ 3 (2025~2065)” do Bộ Kế hoạch và Tài chính Hàn Quốc công bố ngày 3, chính phủ dự báo tỷ lệ nợ công so với GDP năm 2065 sẽ đạt 156,3% (theo kịch bản cơ bản – giá trị trung bình). Con số này cao gấp hơn 3 lần so với mức 49,1% của năm nay.

Theo các kịch bản dân số, tỷ lệ nợ công dự kiến dao động từ 144,7169,6%, và theo kịch bản tăng trưởng, dao động từ 133,0173,4%. Trong kịch bản tồi tệ nhất, với dân số giảm nhanh và tăng trưởng suy giảm mạnh, tỷ lệ nợ công có thể lên tới 173,4%.

Chính phủ Hàn Quốc giải thích rằng mục tiêu của dự báo này “không phải để dự đoán chính xác nợ công sau 40 năm, mà nhằm cảnh báo về rủi ro tài khóa nếu không có cải cách cơ cấu”. Tuy nhiên, đà tăng mạnh của nợ công cho thấy sự mong manh về cấu trúc tài chính quốc gia. Văn phòng Ngân sách Quốc hội cũng từng dự báo tỷ lệ nợ công sẽ đạt 173% vào năm 2072, cùng một bối cảnh lo ngại.

Nguyên nhân lớn nhất khiến nợ công tăng là do già hóa dân số. Chính phủ dự báo đến năm 2065, tỷ lệ dân số cao tuổi sẽ đạt 46,6%, tăng gấp hơn 2 lần so với mức 20,3% của năm nay. Nghĩa là cứ 2 người thì có 1 người là người cao tuổi, trong khi dân số trong độ tuổi lao động giảm đi một nửa. Điều này kéo theo chi tiêu phúc lợi như lương hưu và y tế tăng vọt, với tỷ lệ chi bắt buộc so với GDP từ 13,7% năm 2025 sẽ nhảy lên 23,3% vào năm 2065.

Trên thực tế, các quỹ bảo hiểm xã hội cũng ngày càng mất tính bền vững. Nếu tình hình hiện nay tiếp diễn, Quỹ Hưu trí Quốc dân sẽ thâm hụt vào năm 2048 và cạn kiệt vào năm 2064. Quỹ Hưu trí Giáo viên tư sẽ bắt đầu thâm hụt vào năm 2026 và cạn kiệt vào năm 2047. Bảo hiểm y tế dự kiến thâm hụt từ năm 2026 và cạn quỹ vào năm 2033. Quỹ hưu trí công chức và quân nhân cũng được ước tính sẽ thâm hụt tương ứng 0,69% và 0,15% GDP vào năm 2065.

Nếu nợ công tích tụ trong thời gian dài, nó có thể ảnh hưởng tiêu cực đến toàn bộ nền kinh tế. Khi nợ tăng, khả năng ứng phó chính sách của chính phủ bị thu hẹp, xếp hạng tín dụng quốc tế có thể bị hạ, dẫn đến dòng vốn nước ngoài rút ra và lãi suất tăng. Ngoài ra, gánh nặng thuế của các thế hệ tương lai sẽ tăng mạnh, làm dấy lên vấn đề công bằng giữa các thế hệ.

Tuy nhiên, tùy vào việc cắt giảm chi tiêu và các biện pháp ứng phó chính sách, dự báo có thể thay đổi đáng kể. Chính phủ cho biết nếu mở rộng mức cắt giảm chi tiêu tùy ý lên 15%, thì tỷ lệ nợ công vào năm 2065 có thể giảm xuống còn 138,6%. Nếu điều chỉnh chi tiêu bắt buộc – vốn đang trong giai đoạn tăng vọt – thì tỷ lệ nợ công có thể giảm xuống mức 105,4%.

Để tăng cường tính bền vững tài chính, chính phủ sẽ triển khai 4 chiến lược lớn: △ nâng cao tốc độ tăng trưởng △ mở rộng nguồn thu △ quản lý chi tiêu △ cải cách bảo hiểm xã hội. Chính phủ có kế hoạch thúc đẩy chuyển đổi sang trí tuệ nhân tạo (AI) và đầu tư đổi mới để tạo ra cơ chế tăng trưởng lành mạnh, mạnh dạn cơ cấu lại các dự án kém hiệu quả hoặc trùng lặp. Đồng thời, sẽ rà soát lại các chính sách miễn giảm thuế không cần thiết, tăng cường thu thuế từ các nguồn thất thoát, cũng như nghiên cứu cải cách Quỹ Hưu trí Quốc dân, ổn định tài chính các quỹ hưu trí nghề nghiệp và bảo hiểm y tế để ứng phó với già hóa dân số.

Lee Ji-hoon